به گزارش اکو اقتصاد، به نقل از رسانههای بینالمللی از جمله آکسیوس و نیویورکتایمز، نشست دو ساعته اخیر در کاخ سفید با محوریت بررسی پرونده ایران و مذاکرات هستهای، به صدور چند اصلاحیه در متن پیشنهادی توافق منجر شده است؛ اصلاحاتی که بنا بر این گزارشها با دستور مستقیم رئیسجمهور آمریکا Donald Trump انجام شده و سپس برای بررسی به طرف ایرانی ارسال شده است.
منابع آگاه مدعیاند این نسخه جدید از طریق واسطههای دیپلماتیک به تهران منتقل شده و در آن، برخی بندهای کلیدی بهویژه در حوزه برنامه هستهای ایران و نحوه مدیریت ذخایر اورانیوم بازنگری شده است. با این حال، هنوز هیچ توافق نهایی میان دو طرف شکل نگرفته و روند مذاکرات همچنان در وضعیت رفتوبرگشتی قرار دارد.
بر اساس گزارشها، یکی از محورهای اصلی اختلاف، موضوع «سطح غنیسازی اورانیوم» است. منابع نزدیک به مذاکرات میگویند واشنگتن در نسخه اصلاحشده همچنان بر محدودیتهای سختگیرانه تأکید دارد و در برخی روایتها حتی ایده «غنیسازی صفر» مطرح شده است؛ موضوعی که در صورت پافشاری میتواند مذاکرات را به بنبست بکشاند.
در مقابل، طرف ایرانی نیز به گفته منابع رسمی، هنوز هیچ متن نهایی را تأیید نکرده و تأکید دارد که هرگونه توافق باید شامل رفع مؤثر تحریمها و تضمینهای پایدار باشد.
طبق ادعای نیویورکتایمز، در چارچوب پیشنهادی جدید یک بازه زمانی ۶۰ روزه برای ادامه مذاکرات در نظر گرفته شده که طی آن طرفین درباره جزئیاتی مانند سرنوشت ذخایر اورانیوم غنیشده ایران و محدودسازی فعالیتهای هستهای گفتوگو خواهند کرد. همچنین موضوع رفع تحریمهای آمریکا در مرحله بعدی مذاکرات قرار گرفته است.
در همین چارچوب، برخی منابع از نقش میانجیگرانه کشورهایی مانند پاکستان و دیگر بازیگران منطقهای در انتقال اصلاحات و پیامها میان تهران و واشنگتن خبر دادهاند.
گزارشها همچنین نشان میدهد موضوعات منطقهای از جمله امنیت مسیرهای کشتیرانی و تنگه هرمز نیز وارد مذاکرات شده است. در برخی نسخههای پیشنهادی، حتی به ارتباط میان کاهش تنشها و تسهیل تردد در این آبراه استراتژیک اشاره شده است؛ موضوعی که از سوی برخی کشورهای منطقه، از جمله قطر، با رویکردی محتاطانه دنبال میشود.
از سوی دیگر، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، Rafael Mariano Grossi، با اشاره به اهمیت مدیریت اختلافات هستهای، اعلام کرده است که یک چارچوب زمانی مشخص میتواند به تسهیل مسیر توافق کمک کند، هرچند اختلافات درباره سطح ذخایر اورانیوم همچنان پابرجاست.
با وجود این تحرکات دیپلماتیک، فضای سیاسی همچنان با ترکیبی از فشار و تهدید همراه است. رئیسجمهور آمریکا تأکید کرده که هر توافقی باید تضمین کند ایران هرگز به سلاح هستهای دست پیدا نخواهد کرد و در صورت عدم تحقق شروط واشنگتن، گزینههای نظامی همچنان روی میز خواهد بود.
در داخل ایران نیز برخی مقامات پارلمانی تأکید کردهاند که تهران به دیپلماسی متعهد است اما در برابر هرگونه فشار یکجانبه عقبنشینی نخواهد کرد و سرنوشت هر توافق احتمالی به میزان امتیازدهی طرف مقابل بستگی دارد.
مجموعه گزارشهای منتشرشده نشان میدهد مذاکرات ایران و آمریکا در مرحلهای حساس و شکننده قرار دارد؛ جایی که هر دو طرف همزمان از «تمایل به توافق» و «آمادگی برای شکست مذاکرات» سخن میگویند. در چنین شرایطی، اختلاف بر سر موضوعاتی مانند غنیسازی، رفع تحریمها و ترتیبات امنیتی منطقهای میتواند تعیینکننده مسیر نهایی این روند دیپلماتیک باشد.