به گزارش اکو اقتصاد، با پایان بهمنماه یکی از پرحادثهترین مقاطع بازار سرمایه نیز به ایستگاه آخر رسید؛ ماهی پرنوسان که زیر سایه سنگین ریسکهای سیاسی و نگرانیهای امنیتی سپری شد و حالا فعالان بازار با امیدی محتاطانه به استقبال اسفند، آخرین ماه سال، میروند. بهمن ۱۴۰۴ برای سهامداران یادآور روزهایی پر از بیم و انتظار بود؛ روزهایی که ریسک جنگ همچون ابری تیره بر فراز بازار سایه انداخت و بسیاری از سرمایهگذاران را به تماشاگرانی منفعل تبدیل کرد.در جریان معاملات امروز نیز بازار رمق چندانی نداشت. فضای احتیاطی همچنان غالب بود و خریداران با تردید وارد میدان میشدند. نزدیک شدن به تعطیلات پایان سال، ابهام در چشمانداز سیاسی و نبود محرکهای قوی بنیادی، موجب شد ارزش معاملات در سطوحی پایین باقی بماند و شاخصها نوسانی محدود را تجربه کنند. فعالان بازار معتقدند که در شرایط فعلی، انگیزه برای خریدهای پرحجم شکل نگرفته و سرمایهها در انتظار روشنتر شدن وضعیت مذاکرات باقی ماندهاند.موضوع مذاکرات سیاسی بار دیگر به کانون توجه بازار بازگشته است. طی روزهای گذشته سه سناریو در میان تحلیلگران مطرح بود: توافق سریع و فراگیر، شکست کامل مذاکرات یا ادامه گفتوگوها بدون نتیجه قطعی. اکنون به نظر میرسد سناریوی سوم در حال تحقق است؛ اظهار نظرهای نسبتاً مثبت از سوی طرفین و ادامه مذاکرات برای هفتههای آینده. همین وضعیت نهچندان قطعی، بازار را در حالت تعلیق نگه داشته است.کارشناسان معتقدند دو عامل اصلی مسیر کوتاهمدت بازار را تعیین میکند. نخست، موضعگیریهای رسمی مقامات آمریکایی بهویژه رئیسجمهور این کشور است که میتواند انتظارات را به سرعت تغییر دهد. دوم، تحرکات نظامی و اخبار مرتبط با آن که همچنان حساسیت بالایی در میان سرمایهگذاران ایجاد میکند. بازار سرمایه در هفتههای اخیر نشان داده که نسبت به اخبار نظامی واکنشی سریع و هیجانی دارد و هرگونه تشدید تنش میتواند فضای احتیاطی را دوباره تقویت کند.با این حال برخی تحلیلگران بر این باورند که صرف ادامه مذاکرات و کاهش احتمال درگیری مستقیم، خود یک سیگنال مثبت اولیه برای بازار محسوب میشود. از نگاه آنان، حتی اگر تحریمها به سرعت لغو نشود، دور شدن از سناریوی جنگ میتواند بخشی از ریسک سیستماتیک بازار را کاهش دهد و زمینه را برای بازگشت تدریجی تقاضا فراهم کند. در مقابل، گروهی دیگر تأکید دارند که بدون دستاورد مشخص اقتصادی، بازار تنها واکنشی مقطعی نشان خواهد داد و سپس دوباره به چالشهای ساختاری خود بازمیگردد.در کنار تحولات سیاسی، یک عامل مهم دیگر نیز در هفتههای پیش رو میتواند بر روند بازار اثرگذار باشد: انتشار گزارشهای ماهانه شرکتها در سامانه کدال. از هفته آینده شرکتها گزارش عملکرد بهمنماه را منتشر میکنند؛ گزارشی که از اهمیت ویژهای برخوردار است، زیرا آثار افزایش نرخ ارز و تغییرات اخیر اقتصادی در آن منعکس خواهد شد. اگر این گزارشها حاکی از رشد فروش و بهبود سودآوری باشد، میتواند به عنوان یک محرک بنیادی کوتاهمدت عمل کرده و موجی محدود از تقاضا ایجاد کند.برخی فعالان بازار معتقدند که انتشار گزارشهای قوی میتواند آخرین «رالی گزارشمحور» سال ۱۴۰۳ را رقم بزند؛ حرکتی کوتاه اما قابل توجه که در صورت همزمانی با آرامش نسبی فضای سیاسی، فرصت مناسبی برای نوسانگیران فراهم خواهد کرد. این در حالی است که پس از این دوره، تا میانه فروردینماه گزارش مهم دیگری منتشر نخواهد شد و بازار از منظر خبری وارد فاز کماطلاعی میشود.از منظر ارزندگی، بسیاری از تحلیلگران تأکید دارند که قیمت بسیاری از سهام در سطوح جذابی قرار گرفته است. با این حال، ترس از تشدید تنشها و نامشخص بودن نتیجه مذاکرات، مانع از شکلگیری موج قدرتمند خرید شده است. به بیان دیگر، بازار میان دو نیروی متضاد گرفتار است: از یک سو ارزندگی بنیادی و از سوی دیگر ریسکهای سیاسی.در چنین شرایطی، اسفندماه میتواند ماهی تعیینکننده باشد. این ماه کمتر از ۲۰ روز کاری دارد و معمولاً با افزایش ملاحظات نقدینگی، تسویه اعتبارات و آمادهسازی برای تعطیلات نوروز همراه است. بنابراین هرگونه خبر مثبت یا منفی میتواند اثری پررنگتر از معمول بر معاملات بگذارد.
در جمعبندی میتوان گفت بازار سرمایه در آستانه اسفند در وضعیتی نیمهابری قرار دارد؛ نه آنقدر تیره که امیدی باقی نماند و نه آنقدر روشن که سرمایهگذاران با اطمینان وارد شوند. ادامه مذاکرات، تحولات میدانی و کیفیت گزارشهای بهمنماه سه متغیر کلیدی خواهند بود که مسیر کوتاهمدت بازار را مشخص میکنند. سهامداران اکنون بیش از هر زمان دیگری نیازمند تحلیل دقیق، مدیریت ریسک و پرهیز از تصمیمهای هیجانی هستند؛ چرا که در فضای پرابهام کنونی، سرعت تغییرات میتواند بسیار بالا باشد.
فاطمه حاج علی