به گزارش اکواقتصاد، بازار سرمایه امروز در حالی معاملات خود را آغاز کرد که از همان دقایق ابتدایی، جدال میان عرضه و تقاضا به نفع خریداران پایان یافت. فشار تقاضا به حدی بود که بسیاری از نمادها با صفهای خرید پرحجم مواجه شدند و فضای عمومی معاملات رنگ و بوی کاملاً صعودی به خود گرفت. این در حالی است که حتی برخی از تحلیلگران خوشبین نیز انتظار چنین قدرتی از سمت تقاضا را نداشتند.
ثبت رشد ۱۰۰ هزار واحدی شاخص کل، اگرچه از منظر آماری یک رکورد مهم محسوب میشود، اما اهمیت اصلی آن در پیام روانی نهفته است که به بازار مخابره کرد. پس از هفتهها بحث و تردید درباره ادامه مسیر صعودی بورس، خریداران نشان دادند که همچنان به ارزندگی بخش بزرگی از بازار اعتقاد دارند و حاضرند در قیمتهای فعلی نیز برای ورود سرمایه تصمیمگیری کنند.
با این حال، فضای کنونی بازار خالی از نگرانی نیست. بسیاری از سرمایهگذارانی که در رالی اخیر موفق به خرید نشدهاند، اکنون با چالش مهمی مواجه هستند؛ از یک سو نمیخواهند فرصت رشد بیشتر را از دست بدهند و از سوی دیگر، افزایش قیمتها باعث شده نسبت به ورود در سطوح فعلی تردید داشته باشند. همین موضوع یکی از عوامل اصلی شکلگیری نگاه محتاطانه در بخشی از بازار است.
در روزهای گذشته، حساسیت بازار نسبت به اخبار سیاسی افزایش یافته است. هرچه بازار در مسیر صعودی حرکت میکند، واکنش آن به اخبار و تحولات سیاسی نیز شدیدتر میشود. با این وجود، نکته قابل توجه این است که بورس طی دو روز اخیر در برابر برخی اخبار منفی سیاسی و نگرانیهای مربوط به تنشهای منطقهای مقاومت مناسبی از خود نشان داده و برخلاف انتظار بسیاری از فعالان، واکنش هیجانی نشان نداده است.
از سوی دیگر، برخی تحلیلگران تکنیکال معتقدند بازار در نزدیکی سقف تاریخی شاخص کل با چالشهایی روبهرو خواهد شد. محدوده ۴ میلیون و ۵۵۰ هزار واحدی به عنوان یکی از مهمترین مقاومتهای پیش روی بازار شناخته میشود و احتمال میرود با نزدیک شدن شاخص به این محدوده، فشار عرضهها افزایش یابد. با این حال، گروهی دیگر از کارشناسان بر این باورند که عبور موفق شاخص هموزن از مقاومتهای مهم، میتواند نشانهای مثبت برای عبور شاخص کل از این سطح باشد.
در حال حاضر سه عامل اصلی میتواند تعادل فعلی بازار را برهم بزند. نخستین عامل، تحولات سیاسی و ریسکهای ژئوپلیتیکی است. هرگونه بازگشت تنشهای نظامی یا افزایش نااطمینانیهای سیاسی میتواند موجب افزایش عرضهها و کاهش ریسکپذیری سرمایهگذاران شود. در شرایط فعلی، بازار همچنان سناریوی توافق و کاهش تنشها را محتملتر میداند، اما این موضوع نیازمند شفافیت بیشتر در هفتههای آینده است.
عامل دوم به رفتار سهامداران حقوقی مربوط میشود. هرچند در ماههای اخیر عرضههای سنگین و غیرمنطقی از سوی حقوقیها مشاهده نشده، اما در صورت افزایش فشار فروش از سوی بازیگران بزرگ، بازار میتواند با چالشهای کوتاهمدت مواجه شود. البته بسیاری از تحلیلگران احتمال وقوع چنین سناریویی را در شرایط فعلی پایین ارزیابی میکنند.
اما مهمترین عامل از نگاه کارشناسان، موضوع ارزندگی سهام است. در واقع، دلیل اصلی رشد اخیر بازار نیز همین عامل بوده است. هرگونه اتفاقی که چشمانداز سودآوری شرکتها را تضعیف کند یا فاصله میان قیمت سهام و ارزش ذاتی آنها را افزایش دهد، میتواند روند صعودی فعلی را با اختلال مواجه کند. گزارشهای مالی شرکتها، تحولات اقتصادی، سیاستهای دولت و تغییرات سودآوری صنایع مختلف از جمله عواملی هستند که در هفتههای آینده زیر ذرهبین فعالان بازار قرار خواهند گرفت.
بر همین اساس، تحلیلگران تأکید دارند که دوران رشد یکپارچه بازار تا حد زیادی به پایان رسیده و از این پس انتخاب سهم اهمیت بیشتری نسبت به گذشته خواهد داشت. به عبارت دیگر، دیگر نمیتوان انتظار داشت همه صنایع و نمادها به یک اندازه رشد کنند و تفاوت عملکرد شرکتها بیش از گذشته نمایان خواهد شد.
در کنار تحولات بازار سهام، موضوع صندوقهای طلا نیز بار دیگر مورد توجه سرمایهگذاران قرار گرفته است. بررسی عملکرد این صندوقها نشان میدهد که برخلاف انتظار بسیاری از فعالان بازار، بازدهی آنها طی ماههای اخیر چندان چشمگیر نبوده و حتی در برخی موارد کمتر از ابزارهای کمریسک بازار بوده است.
با این وجود، طلا جایگاه مهمی در سبد دارایی سرمایهگذاران دارد. به اعتقاد آنها، صندوقهای طلا در شرایط فعلی ریسک قابل توجهی ندارند و حتی با توجه به تخلیه بخش مهمی از حباب قیمتی، میتوانند نقش حفاظتی مناسبی در برابر ریسکهای سیاسی و اقتصادی ایفا کنند. البته در صورت بهبود فضای سیاسی و افزایش امید به توافق، احتمال کاهش جذابیت کوتاهمدت این صندوقها نیز وجود دارد.
بازار سرمایه امروز یک پیام روشن به فعالان اقتصادی داد؛ اینکه همچنان ظرفیت رشد در بسیاری از نمادها وجود دارد. با این حال، سرمایهگذاران باید بیش از هر زمان دیگری بر تحلیل بنیادی، بررسی سودآوری شرکتها و مدیریت ریسک تمرکز کنند. بازار همچنان فرصتهای جذابی در اختیار سرمایهگذاران قرار میدهد، اما موفقیت در این مسیر بیش از گذشته به انتخابهای دقیق و تصمیمگیریهای مبتنی بر تحلیل وابسته خواهد بود.
فاطمه حاج علی