به گزارش اکو اقتصاد، دکتر محمدرضا صالحی، رئیس مرکز تحقیقات مقاومت میکروبی دانشگاه علوم‌پزشکی تهران، «هانتاویروس» در واقع نام یک ویروس واحد نیست، بلکه به خانواده‌ای از ویروس‌ها گفته می‌شود که زیرگونه‌های مختلفی دارند. به گفته او، همان‌طور که کووید‑۱۹ یکی از زیرمجموعه‌های خانواده کروناویروس‌ها محسوب می‌شود، هانتاویروس نیز شامل چندین گونه متفاوت است که برخی از آنها می‌توانند در انسان بیماری ایجاد کنند.

او با اشاره به اینکه این ویروس پدیده‌ای جدید نیست، گفت جامعه علمی سال‌هاست هانتاویروس‌ها را می‌شناسد. به طور کلی دو گروه اصلی از این ویروس‌ها بیشتر با بیماری در انسان مرتبط هستند؛ گروهی که عمدتاً در آمریکای شمالی و مرکزی شایع است و گروهی که بیشتر در شرق آسیا و برخی مناطق اروپا دیده می‌شود.

به گفته این متخصص بیماری‌های عفونی، نوعی از هانتاویروس که در آمریکای شمالی گزارش شده، می‌تواند سندروم ریوی هانتاویروس (HPS) ایجاد کند؛ بیماری‌ای که با درگیری شدید ریه، قلب و گاهی کلیه‌ها همراه است و در برخی موارد کشندگی قابل توجهی دارد. در مقابل، برخی گونه‌های آسیایی بیشتر باعث تب‌های همراه با درگیری کلیه یا علائم شبیه آنفلوآنزا می‌شوند که ممکن است با تهوع، استفراغ، درد عضلانی و در موارد شدید حتی خونریزی‌های گوارشی همراه باشد.

 هانتاویروس یک بیماری «زونوتیک» است؛ یعنی از حیوان به انسان منتقل می‌شود. جوندگانی مانند موش‌ها مهم‌ترین مخزن این ویروس هستند. حیوان آلوده معمولاً علائم مشخصی ندارد اما می‌تواند ویروس را از طریق ادرار، مدفوع یا بزاق دفع کند. هنگامی که این ترشحات خشک می‌شوند، ذرات آلوده ممکن است همراه با گردوغبار در هوا پخش شده و از طریق تنفس وارد بدن انسان شوند.

به گفته صالحی، فاصله زمانی میان ورود ویروس به بدن تا بروز علائم می‌تواند از یک تا هشت هفته طول بکشد. علائم اولیه معمولاً شامل تب، سردرد، درد عضلانی، خستگی، تهوع و استفراغ است و در برخی موارد به عوارض شدیدتر مانند نارسایی ریوی یا مشکلات کلیوی منجر می‌شود.

براساس گزارش‌های سازمان جهانی بهداشت (WHO) و مراکز کنترل و پیشگیری از بیماری‌ها (CDC)، میزان مرگ‌ومیر در برخی گونه‌های هانتاویروس می‌تواند قابل توجه باشد. برای مثال در نوع ریوی این بیماری در قاره آمریکا، مرگ‌ومیر در برخی موارد به حدود ۳۰ تا ۴۰ درصد نیز رسیده است، در حالی که برخی گونه‌های آسیایی مرگ‌ومیری حدود ۱۰ تا ۱۲ درصد دارند.

صالحی تأکید کرد که در حال حاضر درمان اختصاصی یا واکسن مؤثری برای هانتاویروس وجود ندارد و درمان بیماران عمدتاً به صورت حمایتی انجام می‌شود. این درمان‌ها شامل استراحت، مصرف مایعات، کنترل درد و تب و در موارد شدید بستری در بیمارستان یا بخش مراقبت‌های ویژه است.

با وجود این، متخصصان معتقدند پیشگیری از این بیماری تا حد زیادی امکان‌پذیر است. رعایت بهداشت فردی، شست‌وشوی مرتب دست‌ها، استفاده از ماسک و تجهیزات محافظتی در محیط‌هایی مانند انبارها، سیلوها و مکان‌هایی که احتمال حضور جوندگان وجود دارد، از مهم‌ترین اقدامات پیشگیرانه محسوب می‌شود.

رئیس مرکز تحقیقات مقاومت میکروبی دانشگاه علوم‌پزشکی تهران همچنین بر نقش مدیریت شهری در کاهش خطر انتقال بیماری تأکید کرد و گفت کنترل جمعیت موش‌ها و از بین بردن زیستگاه‌های آنها اهمیت زیادی دارد، زیرا جوندگان می‌توانند ناقل بیماری‌های متعددی برای انسان باشند.

او در پایان خاطرنشان کرد که تاکنون گزارشی از ابتلا به هانتاویروس در ایران ثبت نشده است، اما رعایت اصول بهداشتی و مدیریت مناسب زیستگاه جوندگان می‌تواند خطر بروز چنین بیماری‌هایی را به حداقل برساند.