به گزارش اکو اقتصاد،  اگر در وضعیت عادی، منابع مالی به سمت توسعه و سرمایه‌گذاری‌های بلندمدت حرکت می‌کنند، در اقتصاد بحران‌زده اولویت بنگاه‌ها دیگر رشد نیست؛ بلکه بقاست. در چنین فضایی، سرمایه‌گذاران افق کوتاه‌مدت‌تری پیدا می‌کنند، بانک‌ها محافظه‌کارتر می‌شوند و پول بیش از آنکه در خدمت تولید باشد، به‌دنبال پناهگاه امن می‌گردد.

امیر اعتمادی، معاون شرکت تأمین سرمایه سپهر، معتقد است کیفیت تأمین مالی در اقتصاد جنگی تغییر ماهیت می‌دهد و ابزارهای مالی بیش از هر چیز به ابزاری برای مدیریت ریسک و زنده نگه داشتن بنگاه‌ها تبدیل می‌شوند.

امیر اعتمادی در پاسخ به این پرسش که آیا در اقتصاد جنگی هنوز تأمین مالی در خدمت تولید قرار دارد یا بیشتر به ابزاری برای بقای بنگاه‌ها تبدیل شده است، اظهار کرد: «کیفیت تأمین مالی در شرایط عادی با شرایط بحرانی و جنگی کاملاً متفاوت است. در چنین شرایطی، به‌جای سرمایه‌گذاری‌های بلندمدت، تمرکز شرکت‌ها بیشتر بر حفظ و زنده نگه داشتن خودشان قرار می‌گیرد و مسیر تأمین مالی نیز به همین سمت هدایت می‌شود تا شرکت‌ها بتوانند ریسک‌های خود را مدیریت کنند.»

وی با تأکید بر اینکه مسئله اصلی صرفاً کمبود نقدینگی نیست، افزود: «مسیر حرکت پول است که کیفیت تأمین مالی را شکل می‌دهد. در این فضا نگاه بنگاه‌ها عمدتاً به سمت بقا می‌رود و دیگر تمایل چندانی به توسعه وجود ندارد. بانک‌ها ریسک‌گریز می‌شوند، سرمایه‌گذاران افق زمانی کوتاه‌مدت‌تری پیدا می‌کنند و بیشتر به سمت تأمین مالی کوتاه‌مدت، سفته‌بازی و خرید دارایی‌های کم‌ریسک حرکت می‌کنند تا بتوانند شرایط خود را حفظ کنند.»

اعتمادی با اشاره به تجربه اقتصادهای درگیر بحران گفت: «این اتفاق را می‌توان در نمونه‌هایی مانند جنگ روسیه و اوکراین مشاهده کرد؛ جایی که سرمایه‌گذاری خارجی در کشورهای تحت فشار مانند روسیه کاهش پیدا کرد و بانک‌ها بیشتر به سمت حمایت از صنایع استراتژیک رفتند. اساساً در بحران‌های مختلف، از بحران مالی ۲۰۰۸ گرفته تا شرایط فعلی، کیفیت تأمین مالی به سمت افق‌های کوتاه‌مدت تغییر کرده است.»

معاون شرکت تأمین سرمایه سپهر ادامه داد: «طبیعتاً در شرایط بحران، پول هوشمند به سمت تولید حرکت نمی‌کند. این فقط مختص کشور ما هم نیست و در بسیاری از اقتصادهای دیگر نیز همین الگو دیده می‌شود؛ سرمایه در چنین شرایطی به دنبال یک پناهگاه امن می‌گردد تا خود را در آن حفظ کند و بعداً با روشن‌تر شدن شرایط تصمیم بگیرد به کدام سمت حرکت کند.»

وی با اشاره به وضعیت بازار سرمایه ایران تصریح کرد: «ما علاوه بر ریسک‌های اقتصادی، با ریسک‌های مقرراتی هم مواجه هستیم. اگر مشخصاً درباره بازار سرمایه صحبت کنیم، در موضوع انتشار اوراق می‌توان گفت تقریباً بیش از سه ماه است در سازمان بورس جلسه‌ای برای تصویب انتشار اوراق تشکیل نشده؛ چه برسد به اینکه درباره نرخ آن تصمیم‌گیری شود.»

اعتمادی افزود: «در حال حاضر نوعی توقف یا وقفه در فرآیند انتشار اوراق ایجاد شده؛ هم از نظر زمان‌بندی انتشار و هم از نظر تعیین نرخ. هنوز جمع‌بندی مشخصی درباره اینکه اوراق باید با چه سررسید و چه نرخی منتشر شوند، شکل نگرفته است.»

وی در پایان با اشاره به شکاف میان نرخ بهره واقعی و اسمی گفت: «پول هوشمند تلاش می‌کند خودش را با تورم تطبیق دهد، اما متأسفانه در حال حاضر فاصله زیادی میان نرخ بهره واقعی و نرخ بهره اسمی وجود دارد. این شکاف که منعکس‌کننده فشار تورمی است، با شرایط فعلی، فضای جنگی و کسری بودجه دولت می‌تواند اثرات بیشتری هم بگذارد. در نهایت باید دید سیاست‌گذار چه تصمیمی می‌گیرد و با چه رویکردی این مسیر را مدیریت خواهد کرد.»