ارزش‌آفرینی از دورریزهای صنعتی

به گزارش اکو اقتصاد، در این پنل، مهدی کویتی، مدیرعامل گروه سرمایه‌گذاری آتیه فولاد نقش جهان و مجید دادجو، مدیر فرآوری ضایعات گروه فولاد مبارکه، به بیان دیدگاه‌های تخصصی خود در این حوزه پرداختند. کویتی بر ضرورت توسعه تجهیزات، تسهیل صدور مجوزها و امکان صادرات محصولات بازیافتی سخن گفت و دادجو بر تبدیل پسماندها به ارزش‌افزوده، از جمله کاربرد سرباره در آسفالت معابر اصفهان با همکاری شهرداری تأکید کرد

در چهارمین نشست از سلسله گفت‌وگوهای تخصصی نمایشگاه بین‌المللی فولاد ۱۴۰۵، پنل تخصصی «اقتصاد چرخشی و مدیریت صفر پسماند و فولاد سبز» در پاویون گروه فولاد مبارکه و به میزبانی پایگاه تحلیلی خبری ایراسین برگزار شد. در این نشست، ظرفیت‌های فنی، اقتصادی و زیست‌محیطی بازیافت ضایعات و توسعه زنجیره اقتصاد چرخشی در صنعت فولاد بررسی شد.

تبدیل سرباره به مصالح ساختمانی و مواد زیرسازی راه، بازیافت غبار و لجن‌های کوره و استفاده مجدد از گازهای فرایندی برای تولید برق و حرارت، از محورهای اصلی این گفت‌وگو بود. مهدی کویتی، مدیرعامل گروه سرمایه گذاری آتیه فولاد نقش جهان، و مجید دادجو، مدیر فرآوری ضایعات فرایندی گروه فولاد مبارکه، به تشریح راهکارهای کاهش پسماند، بازیابی منابع و تبدیل مواد دورریز به محصولات دارای ارزش اقتصادی پرداختند.

بازیافت ضایعات؛ فرصتی برای کاهش هزینه‌های صنعت فولاد

مهدی کویتی، مدیر عامل گروه سرمایه‌گذاری آتیه فولاد نقش جهان، با اشاره به چالش‌های توسعه اقتصاد چرخشی گفت: بازیابی آهن از ضایعات خردشده به دلیل پیچیدگی‌های فنی، نیازهای تجهیزاتی و آثار زیست‌محیطی فرآیند برش و خردایش، از فعالیت‌های دشوار این حوزه است؛ بااین‌حال، تجربه‌های اخیر زمینه مناسبی برای سرمایه‌گذاری در جهت توسعه تجهیزات و زیرساخت‌های لازم فراهم کرده است.

وی تأمین تجهیزات، نقدینگی و نوسانات فصلی تقاضا را سه چالش اصلی زنجیره بازیافت دانست و افزود: بسیاری از مصرف‌کنندگان این محصولات، واحدهای دارای کوره القایی هستند که برای تأمین مواد اولیه به راهکارهای مالی کارآمد نیاز دارند. در همین راستا، مجموعه آتیه‌تجارت با توسعه بازار مصرف خرسک و استفاده از ابزارهای اعتباری و بانکی، به تسهیل فرآیند خرید و افزایش مصرف این محصولات کمک کرده است.

کویتی همچنین از اخذ مجوز ۱۰۰ هزار تنی برای ایجاد ظرفیت دپو و مدیریت موجودی خبر داد و تصریح کرد: این ظرفیت جدید می‌تواند نوسانات فصلی تقاضا را کنترل کرده و امکان عرضه پایدارتر محصولات بازیافتی را فراهم آورد.

توسعه بازار ضایعات و ایجاد ارزش‌افزوده

مدیرعامل گروه سرمایه گذاری آتیه فولاد نقش‌جهان با تأکید بر اینکه بازیافت ضایعات می‌تواند نیاز به مواد اولیه معدنی و آهن اسفنجی را کاهش دهد، اظهار کرد: برخی ضایعات فولادی با شناسایی کاربردهای جدید و استانداردسازی، به محصولاتی قابل‌استفاده در مصارف خاص تبدیل شده‌اند و بخشی از این محصولات نیز به کشورهای همسایه، از جمله پاکستان صادر شده است.

وی افزود: تجربه‌های به‌دست‌آمده نشان می‌دهد که اقتصاد چرخشی، علاوه بر مزایای زیست‌محیطی، ظرفیت مناسبی برای توسعه کسب‌وکار و سودآوری پایدار دارد. همچنین پیگیری اخذ مجوز تولید بدون کارخانه از وزارت صنعت، معدن و تجارت می‌تواند امکان استفاده از ظرفیت شرکت‌های موجود و ارائه راهکارهای تأمین مالی و مواد اولیه را به مصرف‌کنندگان فراهم کند.

کویتی در ادامه، نقش اقتصاد چرخشی را در گزارشگری پایداری و کاهش آثار زیست‌محیطی صنعت فولاد بسیار مهم ارزیابی کرد و بر ضرورت توسعه همکاری‌های میان شرکت‌های فولادی و مجموعه‌های فعال در زنجیره بازیافت تأکید نمود.

عبور از مدیریت ضایعات به خلق ارزش‌افزوده

مجید دادجو، مدیر فرآوری ضایعات فرآیندی گروه فولاد مبارکه نیز با اشاره به روند فعالیت‌های این حوزه گفت: رویکرد اولیه ما مدیریت ضایعات و رفع مشکلات انباشت بود، اما اکنون تمرکز اصلی به سمت افزایش ارزش‌افزوده، توسعه بازار و بازگرداندن مواد به چرخه تولید تغییر یافته است.

وی با اشاره به رشد فروش برخی محصولات بازیافتی افزود: تجربه‌های اخیر نشان داده است که با شناخت دقیق بازار و تغییر مسیر مصرف ضایعات، می‌توان بدون انجام فرآوری‌های پیچیده و پرهزینه، ارزش اقتصادی آن‌ها را به شکل چشمگیری افزایش داد. هدف‌گذاری ما این است که در گام‌های بعدی، میزان انباشت ضایعات گذشته به حداقل رسیده و مواد تولیدشده تا حد امکان دوباره به چرخه تولید بازگردند.

سرباره؛ از پسماند صنعتی تا مصالح راه‌سازی

مدیر فرآوری ضایعات فرایندی گروه فولاد مبارکه، فرآوری سرباره را از محورهای مهم مرحله بعدی توسعه اقتصاد چرخشی در این مجموعه دانست و گفت: در کنار بازیابی ضایعات فلزی، مطالعات و پروژه‌هایی برای استفاده از محصولات جانبی غیرفلزی تعریف شده است که از جمله آن‌ها می‌توان به کاربرد سرباره در تولید آسفالت و فعالیت‌های عمرانی اشاره کرد.

وی با اشاره به همکاری‌های انجام‌شده با شرکت‌های فنی و مهندسی، شهرداری اصفهان و مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی افزود: امکان استفاده از سنگدانه‌های سرباره‌ای در آسفالت پس از بررسی‌های فنی و اجرای پروژه‌های آزمایشی مورد توجه قرار گرفت و این رویکرد در برخی معابر اصفهان، از جمله خیابان آیت‌اله کاشانی و رینگ چهارم ترافیکی شهر، به مرحله اجرا رسید.

دادجو با بیان اینکه ویژگی‌های فنی سنگدانه‌های سرباره‌ای می‌تواند در بهبود مقاومت سایشی و عملکرد آسفالت مؤثر باشد، تأکید کرد: توسعه این کاربردها به تداوم ارزیابی‌های فنی، رعایت استانداردها و فرهنگ‌سازی برای پذیرش محصولات حاصل از بازیافت نیاز دارد.

مدیر فرآوری ضایعات فرایندی گروه فولاد مبارکه خاطرنشان کرد: استفاده از سرباره در زیرسازی و راه‌سازی، با وجود مزایای زیست‌محیطی و فنی، تنها یکی از مسیرهای بهره‌برداری از این ماده است.