به گزارش اکو اقتصاد، عباس سروش، رئیس دانشگاه امیرکبیر، در «آیین تکریم خانواده ویژه مادران، پدران و مزدوجین دانشگاه در سالهای 1404 تا 1405» با بیان اینکه موضوع خانواده تنها یک مسئله تکبعدی نیست، اظهار کرد: خانواده، جمعیت، ازدواج و فرزندآوری هر کدام به تنهایی یک موضوع مهم و قابل بررسی هستند و لازم است درباره آنها سخنرانیها، پژوهشها و مطالعات فراوانی انجام شود.
وی با اشاره به اهمیت جمعیت در اقتدار کشورها افزود: یکی از مولفههای قدرت و اقتدار هر ملت، جمعیت آن است. متأسفانه روند جمعیتی کشور و به ویژه ترکیب سنی جمعیت نگرانکننده به نظر میرسد.
رئیس دانشگاه صنعتی امیرکبیر ادامه داد: امروز در جامعه با افزایش جمعیت سالمندان و کاهش تعداد جوانان مواجه هستیم و این موضوع از جنبههای مختلف اجتماعی، اقتصادی و حتی ملی قابل تأمل است. در آینده نیروهای مولد و نانآور کاهش یافته و در مقابل جمعیت نیازمند مراقبت افزایش خواهد یافت.
سروش با تأکید بر اینکه باید به مسئله جمعیت از منظر یک «رسالت ملی» نگاه کرد، خاطرنشان کرد: همه ما باید نسبت به مولفههای اقتدار ملی حساس باشیم و در این زمینه احساس مسئولیت کنیم.
وی با مقایسه سبک زندگی امروز و گذشته گفت: در گذشته خانوادهها پرجمعیتتر بودند و ارتباطات خانوادگی گستردهتری وجود داشت. اگرچه زندگی با دشواریهایی همراه بود، اما صمیمیت، نشاط و پیوندهای خانوادگی بیشتری در میان مردم دیده میشد.
رئیس دانشگاه صنعتی امیرکبیر با بیان اینکه کاهش تعداد اعضای خانواده آثار متعددی بر جامعه دارد، اظهار کرد: از منظر اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی نمیتوان مزیتی برای کاهش جمعیت و کوچک شدن خانوادهها متصور شد و باید نسبت به پیامدهای آن هوشیار بود.
وی همچنین با اشاره به برخی تغییرات فرهنگی در جامعه افزود: در سالهای گذشته شرایط ازدواج متفاوت بود و جوانان با امکانات محدودتر زندگی مشترک خود را آغاز میکردند. امروز بخشی از سختگیریها و توقعات در مسیر ازدواج افزایش یافته و همین مسئله در برخی موارد به تأخیر ازدواج منجر شده است.
وی در عین حال تأکید کرد: البته موضوع خانواده و فرزندآوری صرفاً با توصیه و نصیحت و دستور حل نمیشود و پیچیدگیهای متعددی دارد. فناوریهای نوین و شیوههای جدید ارتباطی نیز بر روابط خانوادگی اثرگذار بودهاند و باید برای استفاده از مزایای فناوری، بدون آسیب دیدن بنیانهای فرهنگی و اجتماعی، برنامهریزی کرد.
رئیس دانشگاه صنعتی امیرکبیر با اشاره به اهمیت نهاد خانواده در جوامع مختلف اظهار کرد: خانواده یکی از مهمترین ارکان هویت اجتماعی است و هر عاملی که موجب تضعیف این نهاد شود، میتواند پیامدهای گستردهای برای جامعه به همراه داشته باشد.
وی همچنین با بیان اینکه مسائل اقتصادی در تصمیمگیری جوانان برای ازدواج اثرگذار است، گفت: هرچند مشکلات اقتصادی و معیشتی واقعیتهای موجود جامعه هستند، اما نباید اجازه داد اصل موضوع ازدواج را تحتالشعاع قرار دهد.
سروش افزود: ازدواج و فرزندآوری در مسیر طبیعی حیات انسان و استمرار نسل قرار دارد و باید شرایطی فراهم شود که جوانان بتوانند با آرامش بیشتری برای تشکیل خانواده تصمیم بگیرند.
وی با اشاره به تجربه ازدواج در سنین پایینتر در نسلهای گذشته گفت: افزایش سن ازدواج به یکی از نگرانیهای جدی جامعه تبدیل شده است و لازم است درباره علل فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی آن مطالعات دقیقتری صورت گیرد.
رئیس دانشگاه صنعتی امیرکبیر در بخش دیگری از سخنان خود بر نقش دانشگاهها در بررسی مسائل اجتماعی تأکید کرد و گفت: دانشگاهها، به ویژه دانشگاههای دارای ظرفیتهای علوم انسانی و اجتماعی، باید به صورت علمی و پژوهشی به موضوعاتی همچون تأخیر در ازدواج و کاهش فرزندآوری بپردازند و دلایل این روندها را بررسی کنند.
وی در پایان با تبریک اعیاد قربان و غدیر، ابراز امیدواری کرد که توجه به مسئله ازدواج و فرزندآوری در محیطهای دانشگاهی و اداری افزایش یابد و شرایط اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی مناسبی برای تشکیل خانواده و افزایش جمعیت در کشور فراهم شود.
دانشگاهها به سمت «دانشگاه دوستدار خانواده» حرکت کنند
حجتالاسلام رجبی در آیین تکریم خانواده ویژه مادران، پدران و مزدوجین دانشگاه در سالهای 1404 تا 1405 با اشاره به اهمیت جایگاه خانواده در پیشرفت جامعه، اظهار کرد: لازم است برخی ارزشها را حتی اگر احیای آنها دشوار باشد، در جامعه زنده نگه داریم و مورد توجه قرار دهیم که یکی از مهمترین این ارزشها، مسئله خانواده و فرزندآوری است.
وی با بیان اینکه فرزندآوری مسئولیتی مهم در قبال آینده جامعه و کشور محسوب میشود، افزود: داشتن فرزند و تربیت او بدون تردید با دشواریها و مسئولیتهای فراوانی همراه است، اما زمانی که انسان این موضوع را در چارچوب مسئولیت خود نسبت به آینده جامعه انسانی، کشور و حتی آینده خود ببیند، این سختیها معنا و شیرینی دیگری پیدا میکند.
مسئول نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه صنعتی امیرکبیر ادامه داد: فرزند داشتن در مراحل مختلف زندگی با چالشها و سختیهایی همراه است و هرچه فرزند بزرگتر میشود، نوع این مسئولیتها نیز تغییر میکند، اما احساس انجام یک مسئولیت بزرگ، تحمل این دشواریها را آسانتر میکند.
حجت الاسلام رجبی با اشاره به آموزههای دینی درباره تحمل سختیها در مسیر رشد انسان گفت: انسان برای رسیدن به کمال و تعالی ناگزیر از تحمل بخشی از دشواریهای زندگی است. برخی از این سختیها را خود انسان آگاهانه انتخاب میکند و برخی نیز به صورت ناخواسته بر او تحمیل میشود، اما انتخاب مسئولانه سختیها میتواند زمینهساز رشد، تعالی و گسترش ظرفیتهای وجودی انسان باشد.
وی با تقدیر از خانوادههایی که مسئولیت تشکیل خانواده و فرزندآوری را پذیرفتهاند، تصریح کرد: خداوند متناسب با مسئولیتهایی که بر عهده انسان قرار میگیرد، ظرفیت و توان لازم را نیز به او عطا میکند و تجربه زندگی نشان میدهد که با افزایش مسئولیتها، توانایی انسان برای مدیریت آنها نیز افزایش مییابد.
مسئول نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه صنعتی امیرکبیر همچنین بر ضرورت توجه دانشگاهها به مسائل خانواده تأکید کرد و گفت: به اعتقاد من باید هرچه بیشتر به سمت ایجاد و توسعه «دانشگاه دوستدار خانواده» حرکت کنیم و زمینههایی فراهم شود که دانشجویان، استادان و کارکنان بتوانند در کنار فعالیتهای علمی و آموزشی، زندگی خانوادگی موفقتری نیز داشته باشند.
وی خاطرنشان کرد: دانشگاه صنعتی امیرکبیر میتواند در این حوزه به الگویی برای سایر دانشگاههای کشور تبدیل شود و هرچه اقدامات بیشتری در حمایت از خانواده صورت گیرد، آثار مثبت آن در پیشرفت و موفقیت دانشگاه نیز نمایان خواهد شد.
حجت الاسلام رجبی در پایان ابراز امیدواری کرد که با تقویت فرهنگ خانواده و فرزندآوری، برکت بیشتری در زندگی افراد و جامعه جاری شود.